Situatie: een onderneming wordt overgenomen door een andere onderneming. De nieuwe werkgever wil de arbeidsvoorwaarden van zijn nieuwe medewerkers naar beneden bijstellen en zo gelijktrekken met de arbeidsvoorwaarden van de reeds zittende medewerkers.
Gelijke arbeid moet immers gelijk beloond worden, redeneert de ondernemer. Klopt dat?
Allereerst is van belang om te bekijken hoe het bedrijf wordt overgenomen. In beginsel zijn er twee mogelijkheden:
In situatie 1, is het antwoord simpel: een salarisverlaging mag -uitzonderingen daargelaten- niet. De werknemer blijft hier immers gewoon in dienst bij de bv waarbij hij altijd in dienst is geweest. Hij hoeft geen nieuwe arbeidsovereenkomst te tekenen: er verandert helemaal niets aan zijn juridische situatie.
In situatie 2 is een en ander wat ingewikkelder. Immers: de werknemer treedt hier uit dienst bij zijn vorige werkgever (bijvoorbeeld een bv, vof of eenmanszaak) en treedt in dienst bij de nieuwe werkgever. Afhankelijk van het geval, kan deze situatie worden gekwalificeerd als een overgang van onderneming.
Indien geconcludeerd moet worden dat er géén sprake is van een overgang van onderneming, kan de werkgever de nieuwe werknemer(s) een arbeidsovereenkomst aanbieden met een lager salaris. Deze werknemers kunnen hiermee akkoord gaan óf bij hun oude werkgever in dienst blijven.
Betreft het wel een overgang van onderneming in een specifiek geval, dan gaan alle rechten en plichten van de medewerker één op één over naar de nieuwe werkgever. Dat wil zeggen: de oude salarissen moeten worden behouden en een verlaging van het salaris is niet toegestaan.
Om deze reden is het verstandig om door een jurist te laten uitzoeken of er sprake is van overgang van onderneming en zo ja: welke gevolgen dat precies heeft in jouw specifieke geval.
In het kort, kan worden gesteld, dat indien er sprake is van een overname van een bedrijf via een aandelentransactie of via een overname van medewerkers die kan worden gekwalificeerd als ‘overgang van onderneming’, geen salarisverlaging mogelijk is. Dat geldt ook indien je je als werkgever beroept op het gelijkheidsbeginsel (‘gelijke arbeid, gelijk loon’).
Toch zijn er manieren waarop verlaging van salarissen wél mogelijk is:
Van belang is ten slotte, dat het wijzigen van salarissen omdat het bedrijf is overgenomen, niet voldoende zal zijn. Er zullen bijkomende omstandigheden moeten zijn. Van geval tot geval zal moeten worden bekeken of deze omstandigheden bestaan of niet.
Salarisverlaging raakt een medewerker vaak hard: niet alleen is hij gaan leven naar een bepaald salaris, ook is de kans groot dat hij zich minder/niet gewaardeerd zal voelen. Daarom is de kans op conflicten bij dergelijke situaties helaas groot.
Voorkomen is daarbij beter dan genezen. Als werkgever laat je het best vooraf een jurist bekijken of er mogelijkheden zijn om een salarisverlaging door te zetten. Kan dat niet meer, dan win in elk geval zo snel mogelijk juridisch advies in nadat het conflict is ontstaan of zodra je de verwachting hebt dat een conflict zal ontstaan.